Obróbka metalu to dziedzina, która obejmuje wiele technik mających na celu nadanie materiałowi pożądanych kształtów i właściwości. Pomiędzy nich znajduje się tłoczenie, będące jednym z powszechnie wykorzystywanych procesów w przemyśle metalowym. Tłoczenie polega na odkształcaniu blachy poprzez działanie nacisku za pomocą specjalnych matryc i stempli, co pozwala na pozyskanie trójwymiarowych kształtów i detali.
Ten sposób obróbki umożliwia produkcję różnorodnych elementów tłoczonych, które znajdują zastosowanie w wielu branżach, takich jak motoryzacja, elektronika czy budownictwo.
W procesie tłoczenia stosuje się różnorakie techniki w zależności od rodzaju i stopnia skomplikowania elementu. Może to być tłoczenie na zimno, które odbywa się bez podgrzewania materiału i umożliwia na zachowanie wysokiej precyzji wymiarowej a także dobrej jakości powierzchni. Alternatywnie stosowane jest tłoczenie na gorąco, stosowane do bardziej skomplikowanych albo grubych elementów, gdzie podgrzanie blachy zwiększa jej plastyczność. Obróbka plastyczna blach poprzez tłoczenie pozwala na tworzenie kształtów takich jak wgłębienia, wypukłości, perforacje czy zgięcia, które niełatwo byłoby utworzyć innymi metodami.
Elementy tłoczone wyróżniają się specyficzną strukturą powierzchni a także właściwościami mechanicznymi wynikającymi z procesu odkształcania. Przemiany zachodzące podczas tłoczenia wpływają na wytrzymałość i elastyczność materiału, co może być korzystne w następnym użytkowaniu elementów. Zastosowanie tej techniki umożliwia na masową produkcję precyzyjnych i powtarzalnych części, co jest ważne zwłaszcza w przemyśle, gdzie wymagana jest standaryzacja produktów a także użyteczność kosztowa. Różnorodność zastosowań elementów tłoczonych wynika także z możliwości dostosowania ich kształtu i rozmiaru do konkretnych wymagań konstrukcyjnych.
Plastyczna obróbka blach obejmuje też inne metody, które mogą być stosowane łącznie z tłoczeniem albo jako jego uzupełnienie. Przykładem są gięcia, wykrawanie, walcowanie czy rozciąganie, które pozwalają na zyskanie dodatkowych kształtów albo wykończenie powierzchni. Wybór dokładnie określonej techniki obróbki uzależniony jest od rodzaju materiału, grubości blachy, oraz od przeznaczenia gotowego produktu. Przededukowanie zasad tłoczenia oraz innych form plastycznej obróbki jest istotne dla oceny sposobów produkcyjnych oraz planowania procesów technologicznych w przemyśle metalowym.
Więcej: tłoczenie z blachy.